Llyfrgell Home Page Contents

Llyfrgell Owen Phrasebank

chwarter

chwarter

Wedi tua tri chwarter awr, dechreusant roddi sylw i'r car o'n blaen.

Bellach, roeddwn yn dechrau amau y milwr yn stesion Corwen y diwrnod cynt a ddywedodd fod digon o gantîns ar gael; soniodd o ddim am y chwarter milltir o giw a welech ymhob lle felly.

Cymrodd hi chwarter awr arall i Gymru sgorio eto - Alan Bateman yn torri drwy amddiffyn America a rhyddhau ei gapten Mark Taylor i groesi.

Diolch iddi hi, cafwyd tocynnau awyren i'r tri ohonom am chwarter y pris arferol.

MERCHED Y WAWR YN DATHLU: Mewn cyfarfod ym Mhenuel, dan gadeiryddiaeth miss Menai Williams fe ddathlwyd chwarter canrif sefydlu mudiad cenedlaethol Merched y Wawr.

Tynnai am chwarter i saith.

Bu'r rhaglenni hyn - o gyfnod sy'n cael ei ystyried yn un digon dreng yn hanes teledu Cymraeg - yn fodd i ddangos y newid a fu mewn teledu Cymraeg dros y chwarter canrif ddiwethaf.

Pan ddaeth yn ddiwrnod mynd â'r ferfa allan am y tro cyntaf, a chychwyn o dop y cae tu ôl i'r t efo hanner ei llond o gerrig, dim ond tua chwarter y ffordd i lawr y daeth na chraciodd yr olwyn wrth yr echel a throi ar ei hochor yn ddau ddarn a'r ferfa ar ei thrwyn yn y ddaear.

Er i Loegr fod ar y blaen 2 - 0 yn erbyn Portiwgal ymhen ychydig dros chwarter awr mynd rhagddynt i golli wnaethon 3 - 2 yn eu gêm gyntaf yn Euro 2000.

Nid oes dim o'i le mewn hau chwarter rhes o bys ac yna'r ail chwarter, y trydydd chwarter a'r chwarter olaf, gydag ysbeidiau rhwng bob heuad, os yw'r rhes yn hir.

Awgrymwyd i mi yn ddiweddar gan amryw o garedigion y LLENOR mai da fuasai cael nodiadau bob chwarter gan y Golygydd ar bynciau'r dydd yng Nghymru ac yn gyffredinol.

Dywed y trydydd pennill 'trydydd chwarter canrif ni wêl dy gnawd'; a derbyn mai angau yw'r 'trydydd carchar ac osgo'i gysgod arnad', yna pa 'larwm', pa ragargoel a gawsai SL.

Yr oedd y Bedyddwyr a'r Annibynwyr yn cymedroli eu cynulleidfaoliaeth trwy ffurfio cyfarfodydd chwarter a chymanfaoedd neu trwy ymestyn awdurdod y rhai oedd eisoes mewn bodolaeth.

Fel yr adroddodd y Cyrnol Freeth mewn telegram i'r Swyddfa Gartref o'i bencadlys yng Nghaerdydd am chwarter awr wedi un yn y prynhawn:

Ydyw, mae'r dyn yn gwybod 'tydi - onid ydyw efe wedi gweithio i Mr Rothchilds ei hun, ac wedi preifateiddio pob chwarter moliciwl o fewn ei gyrraedd o'r gias i'r glaw.

Chwarter y pwysau yma fydd y ceiliogod ac wedi ymsefydlu yn nes i'r môr.

Beeching yn awgrymu cau chwarter o reilffyrdd y wlad, hyn yn arwain yn y pen draw at gau 2,128 o orsafoedd a cholli 67,700 o swyddi.

Yn y dyddiau hynny unwaith bob chwarter y byddai'r gof yn danfon ei filiau allan, ac ambell dro byddai bil y gof bron 'hyd braich'.

Roedd Carol wedi bod yn gyrru ar hyd y draffordd am dri chwarter awr cyn iddi gyfaddef wrthi'i hun mai Emyr oedd yn iawn ac mai ffolineb oedd ymgymryd â'r fath siwrnai hebddo fo.

Ond yr oeddwn in digwydd bod yn eistedd yn yr haul gyda fy mheint y tu allan i dy tafarn am chwarter wedi tri bnawn Llun.

Dychwelodd adref i Fynydd Mwyn, troi llofft allan yn stiwdio, ac yno y bu yn paentio am y chwarter canrif nesaf.

Yn gyfrifol am symud llawer iawn o siocled y byd yma, i gyd ei hun, mae Joan Steuer sydd, yn rhinwedd ei swydd yn Olygydd y cylchgrawn Americanaidd chwarterol, Chocolatier, yn bwyta pum pwdin ac hyd at dri phwys o siocled bob dydd am dair wythnos bob chwarter fel rhan o'i gwaith ymchwil.

Y trefniant oedd fod y cyfarfodydd chwarter yn enwebu rhai ar gyfer y swydd.

Gêm eitha anniben, hefyd, tan y chwarter awr olaf pryd sgoriodd y tîm cartre dri chais.

Fel ymarfer darllen ar ôl hynny, rhoir rhestr o wyrthiau'r Beibl a chwestiynau ac atebion o'r Beibl, 'Disgrifiad Byr o Bedwar Chwarter y Flwyddyn', ac wedyn chwedlau dychmygol.

Os mai trwy gyfrwng y Saesneg y dysgir plant, pa iaith bynnag eu mamiaith - boed hynny yng Nghymru neu yma yng Nghaerl^yr lle mae chwarter y plant sy'n byw yma yn Asiaid neu yn yr Unol Daleithiau lle mae lleiafrif arwyddocaol Hispanig neu mewn llawer man ledled y byd - nid oes byth broblemau mae'n ymddangos.

"Roeddech wedi gadael chwarter o'r cyfan i'w brawd, Miss Jones.' 'Dim ots am hynny, Miss Roberts.

Gohiriwyd y gêm ar Barc Jenner oherwydd cyflwr y maes gyda chwarter awr o amser ychwanegol yn weddill a TNS ar y blaen 3 - 2.

Pwrpas 'Polska' oedd dathlu cyfoeth diwylliannol gwlad Pyl ar draws y canrifoedd, a hithau'n dri-chwarter canrif ers ei hailsefydlu fel gwlad annibynnol ar ôl y Rhyfel Mawr.

Mae siocled, hefyd, medda Huw, yn cynnwys theobromine sy'n cynhyrchu endomorffinau yn yr ymennydd fedar eich cadw chi i fynd yn well na bagiad chwarter cant o brns.

Derbyniodd Ali'r esboniad nes i'r heddlu alw chwarter awr yn ddiweddarach gan ofyn a oedd popeth yn iawn.

Yr oedd y pryf yn y pren i'w weld yn eglur iawn i'r sawl a oedd yn berchen ar lygaid i ganfod yr effeithiau chwarter canrif yn ôl, cyn i'r Rhyfel dorri allan.

Wedi chwarter canrif o brofiad gwelwn mai gwaith cyson y Swyddfa Gymreig - ar wahan i'w chyfrifoldeb am y Gymraeg - yw (a) gweinyddu gyda help y cyrff annemocrataidd sydd dan ei rheolaeth, bolisiau craidd Adrannau nerthol Whitehall, boed y polisiau yn gyson â'n dyheadau yng Nghymru a'i peidio, a (b) cymryd cyfrifoldebau iddi ei hun a ddylai fod yn nwylo cynrychiolwyr etholedig y bobl.

Tua hanner awr wedi dau neu chwarter i dri, galwodd Ali yno a rhoi allwedd y fflat iddo oddi wrth Mary.

Ac mewn cyd-destun arall ei eiriau am Ddafydd oedd, 'Pe buasai genyf chwarter ei dalent, buaswn yn ddiolchgar'.

Dengys yr astudiaeth fod hanner y troseddwyr wedi'u dedfrydu i alltudiaeth am saith mlynedd, a chwarter ohonynt i alltudiaeth am oes.

Ond yn y cyfamser, mae'n weddol saff i haeru - saffach nag unrhyw sedd mae hi'n debyg o'i chipio yn San steffan - fod ei henw yn fwy cyfarwydd i bobol na'r un actores ffilmiau aral i Loegr ei chynhurchu yn ystod y chwarter canrif diwethaf.

Bu cyfnewidiadau cymdeithasol aruthrol yng Nghymru yn y chwarter canrif diwethaf.

Roedd hi'n tynnu am chwarter i saith yn barod ac erbyn iddo gyrraedd adref fe fyddai hi'n haner awr wedi saith.

Mae potensial haidd yn nhermau cynnyrch yn lleihau o gant i gant a chwarter yr erw am bob wythbos o oedi yn yr hau ar ol dechrau Mawrth.

Ond tra'n dreifio i lawr stryd y Trallwng am chwarter wedi chwech, sylweddolais nad ffermwyr oedd yr unig rai i godi'n fore - 'roedd rhywun yn brwsio'r palmentydd, un arall mewn lori nwyddau a siopwr yn gwerthu papurau.

Gwelodd Hyde yntau y gors y syrthiodd y gwleidyddwyr iddi, a byddent ynddi am chwarter canrif arall.

Doedd dim modd i Gymru ddarganfod y rhythmau ar tempo cyflym on nhw am eu cael oherwydd y dyfarnu; 22 - 8 o blaid y tîm cartre oedd cyfanswm y cicie cosb ac fe ddaeth hanner rhai Cymru yn y chwarter olaf.

Trac offerynnol tua tri chwarter munud o hyd a geir yma, ac mae hi'n ymylu ar fod yn electroneg.

O hyn allan, felly, gan ddechrau gyda'r rhifyn cyntaf hwn o'r bumed gyfrol, fe geisir bob chwarter fwrw golwg ar faterion y dydd; ac os a'r simdde ar dan, na chwyned neb ei fod yn ddiwrnod golchi arno.

Yn ystod cyfnod o chwarter canrif o ymwneud â seiciatreg, ychydig iawn a glywodd yr adolygydd yma am chwedlonaieth Geltaidd o enau neu ysgrifbin seiciatryddion neu seicolegwryr.

Yr oedd Cyngor yn cynrychioli'r cyfundebau (sef y Cyfarfodydd Chwarter, i roi'r enw swyddogol arnynt) a hwnnw'n atebol i'r Gynhadledd.

Rhaid cynllunio ar gyfer y gwaith sydd i'w wneud, bob chwarter, ymhob adran o'r ffatri.

Llai na chwarter yn dewis darllen a sgwennu Cymraeg.

Telir am waith ar Ddydd Nadolig, Gwyl San Steffan a Dydd Calan ar gyfradd o ddwywaith y Tal Dyddiol neu chwarter ychwanegol o Dal Wythnosol a telir am waith ar ddyddiau gwyl cyhoeddus eraill ar gyfradd o un a hanner gwaith y Tal Dyddiol neu un a hanner gwaith chwarter y Tal Wythnosol.

Am chwarter i chwech yn y bore cawsom orchymyn i godi, a dywedwyd wrthym y caem awr i grwydro'r dref.

Y mae'r flwyddyn yn gyfnod naturiol i'w ddewis er mwyn gwneud cyllideb ond bydd llawer o fusnesau (os ydynt o unrhyw faint) yn gwneud cyllideb am fis neu chwarter, ac yn gwylio'r perfformiad trwy gynhyrchu cyfrif a'i gymharu â'r gyllideb ar ddiwedd y mis neu'r chwarter.

Wedi rhoi cyfle inni lyncu eu potes meddwol hwy eu hunain o bositifiaeth, â'r awduron ymlaen i osod nod i Gymru, sef cyrraedd y chwarter uchaf yn ôl cynnyrch y pen yn y Gymuned Ewropeaidd erbyn y flwyddyn darged.

Er bod Cymru ar y blaen am y rhan fwyaf o'r gêm yn erbyn pencampwyr rygbi Japan, Suntory, boddi wrth ymyl y lan oedd yr hanes yn y diwedd, wrth i'r chwaraewyr redeg allan o stêm yn y chwarter awr olaf.

Clywed ar newyddion y BBC am chwarter i ddeg y nos fod Richard Burton wedi marw.

Byddai'i fam yn dod i fyny efo'r ddiod Horlicks roedd Modryb wedi'i archebu ymhen tua chwarter awr, a byddai rhaid iddo fo fod yn ôl yn ei fync erbyn hynny.

Buom yno ar ein penau'n hunain am ryw chwarter awr yn mynd drwy'r peth ac yna fe ysgrifennais y frawddeg yn y dull ffonetig iddi a'i gadael efo hi.

Bydd y gêm yn rownd wyth ola'r Cwpan Pêl-droed Cenedlaethol, rhwng Y Barri a TNS - honno gafodd ei gohirio gyda dim ond chwarter awr o amser ychwanegol yn weddill - yn cael ei hail-chwarae nawr yn Y Barri ddydd Iau.

Fe ffonia i 'nôl.' Chwarter milltir o'i flaen, diflannodd Sierra glas Davies o amgylch cornel wrth i ddarn syth o ffordd ddirwyn i ben.

Y dewis cyntaf fyddai casglu dail derw a ffawydd ar ôl idddynt ddisgyn, eu storio am ddwy neu dair blynedd ac yna eu gogrwn (rhidyllu) trwy ogr (rhidyll) gyda thyllau chwarter modfedd, a byddai yn barod i'w ddefnyddio.

Cyn pen chwarter awr arall o fyfyrio ar y groes o gyswllt gytbwys accenog yn nodiadau sych Wali, roedd Jabas hefyd yn chwyrnu'n braf.

Yna chwarter awr o'r diwedd fe ildion nhw gôl a mae hynny'n golygu bod nhw allan ar goliau oddi cartre.

y rhai sydd yn cael trafferthion i ddeall y gwaith, - y rhai a allai droi'n wrthnysig ac yn anodd i'w rheoli, (yn arbennig felly os yw diffyg dealltwriaeth yn arwain at ddiffyg hygrededd ymysg cyfoedion, neu yn ddiweddarach yn eu gyrfa uwchradd, pan fo dealltwriaeth yn arwain at ddiffyg hygrededd), - y rhai galluog sydd angen eu hymestyn;yn bendant nid un o'r diwinyddon defnyddiol fel y 'Dr Goodwin, Dr Owen, Dr Gill, Marshall, Hervey, Usher' a'r lleill, yn Anglicaniaid a Phiwritaniaid, y cydnabu Williams Pantycelyn ei ddyled iddynt: mewn chwarter canrif o ddarllen ni ddeuthum ar draws un Methodist o'r genhedlaeth gyntaf a ynganodd ei enw hyd yn oed.

Yn ystod y chwarter canrif ddiwethaf ehangodd Addysg Gymraeg y tu hwnt i ddychymyg yr arloeswyr cynnar hyn.

Erbyn chwarter wedi chwech, mae hanner y seddau yn llawn a dim un ar ôl erbyn saith a phobl yn dal i gyrraedd, rhai gyda'u cadeiriau eu hunain yn eu llaw.

Tua chwarter i ddeg fore Sadwrn galwodd y tad yn Shop Blac a chafodd ei gario'n ôl cyn belled â'r Coffee House, yng nghanol y pentref, ym moto Thomas Williams y cariwr.

Ni welaf fod rhestr gweithgareddau'r Uned Rhaglenni Cyffredinol heddiw yn cyffwrdd ag unrhyw faes nad oedd yn cael sylw llawn chwarter canrif yn ôl Y mae yna un neu ddau o ddatblygiadau sy'n gwneud bywyd yn haws i'r cynhyrchydd efallai.

Bu'n cadw llygad ar symudiadau Ali a gwelodd ef yn dod adref am chwarter wedi un-ar-ddeg yn ei fen a mynd i'r tŷ ar ei ben ei hun.

Ond yr oedd un prydydd pur nodedig yn canu yn nyffryn Aman yn ystod chwarter olaf y bedwaredd ganrif ar bymtheg a oedd yn un o'r ychydig Gymry a fu byw ar gynnyrch ei awen, sef William Owen (Gwilym Meudwy; Gwilym Glan Llwchwr; Professor Owen).

Mae patrymau prynu cylchgronau yn eu hanfod yn wahanol i batrymau prynu llyfrau (y prynu rheolaidd pob wythnos, pythefnos, mis neu chwarter), ac felly mae'r elfen leol ar ffurf y siop bapur/bentref yn bwysig iawn.

Chwarter miliwn o boblogaeth yw'r rhif a ystyrir yn angenrheidiol gogyfer â chyngor sirol.

Diolch i'r miri efo'r hogan wirion yna gollodd ei chot law, roedden nhw chwarter awr yn hwyr yn cychwyn o Bwllheli ac roedd y ddamwain yna ger Llanllyfni wedi achosi iddo golli mwy o amser.

Yn groes i hynny, os ewch ymlaen bymtheg tudalen fe gewch eich cymell i wrando ar un o areithiau mwyaf grymus, a mwyaf dyfynadwy, y Bardd o Stratford, mor huawdl nes ei bod yn berwi drosodd chwarter y ffordd i lawr y tudalen nesaf.

Ac yr oeddem, gan nad beth, wedi cerdded tua phedair milltir ar ddeg, gan fod y pellter i Bencader, yn ôl yr awdurdod yn Stoke-on-Trent, yn bedair milltir ar ddeg a thri chwarter.

Ochr yn ochr â'r lluniau o bobl yn mwynhau a dathlu, mae eraill sy'n dystion prudd i'r dinist a'r lladd sy'n rhan o fywyd yng Ngogledd Iwerddon ers chwarter canrif.

Yn Gymraeg (ac yr oedd hynny yn syndod pleserus) ac yn Saesneg bob yn ail yr oedd y cyhoeddwyr yn mynnu ailadrodd eu neges drosodd a throsodd a throsodd a throsodd nid yn unig am chwarter awr a mwy cyn i bob tren gyrraedd ond, yn achos un tren, yn parhau ar cyhoeddiad fod y tren ar fîn cyrraedd hyd yn oed ar ôl iddi adael a pharhau ar ei thaith.

Tynnodd Graham Henry ei grys coch a cherdded mâs chwarter awr cyn y diwedd.

Bu pyliau o'r pib arno ers iddo godi a'r peth cyntaf a wnaeth, fel bob bore bellech, oedd treulio bron i chwarter awr yn y ty bach yn chwydu beil melynrwydd o bwll ei stumog.

Fe ildion nhw gôl wedi dau funud yn unig a diolch i Roger Feestone mai gôl yn unig oedd ynddi hyd chwarter awr o'r diwedd.

Cafodd y chwarter miliwn o ffoaduriaid eu rhannu mewn ffordd glinigol i Hartisheik A a Hartisheik B.

Heblaw unigolion a theuluoedd fe ddaeth newydd-ddyfodiaid eraill i'n mysg yn ail chwarter y ganrif hon, sef y mudiadau newydd fel Sefydliad y Merched a Chlybiau'r Ffermwyr Ifainc, Cymdeithas y Capel, Dosbarth Allanol y Coleg a llawer o weithgareddau eraill a alluogodd y plwyf i ennill y lle blaenaf mewn cystadleuaeth sirol ar weithgarwch ardal wledig.

2 - 2 oedd hi yn eu gêm nhw dros y ddau gymal, a gôl chwarter awr cyn y diwedd yn ei gwneud hi'n 1 - 0 i'r tim cartre ar y noson.

Fodd bynnag, ar wahan i'r chwarter olaf, mae'r ffilm yn brin o gyffro ac effeithiau gweledol.

Am ganrif a chwarter ar ôl y rhain byddai rhyfel yn chwarae rhan fawr yn natblygiad Prydeindod, yn arbennig yn y ganrif hon.

Mesurai tua un metr o hyd ac roedd agoriad tua chwarter metr sgwâr yn un pen iddo.

Yr oedd dylanwad yr hen brifysgolion a oedd yn gaeedig tros bron dri chwarter y ganrif i Ymneilltuwyr yn llai nag oedd i fod yn ddiweddarach.

Dyma'r bobl a fu yn ei gefnogi ragor na chwarter canrif yn ôl.

Apple, Louisia a Scarlet yn glaw tus chwarter i chwech.

Mae'n wir y gallasai cydweithrediad cynghorau sir Gogledd Cymru fod wedi codi trefn well er budd i'w broydd chwarter canrif yn gynt.

Sylwyd hefyd fod tri chwarter nifer y cartrefi ym mhentref Cefn Brith erbyn hyn yn eiddo i Saeson.

Ond yr ydan ni'n lwcus o gael ein cynrychiolwyr etholedig efo ni o hyd yn dal yma ar waetha pawb a phopeth 'dan ni yma o hyd, o hyd, pa hyd, o Dduw, pa hyd y mae'n rhaid i ni eistedd yn llywaeth a sbio arnyn nhw fel hyn yn mynd dros y geiria, yn sbio ar y geiria caled du ar y gwyn llyfn, ac yn llyfnhau'r ffordd fel hyn i wneud lle i'r dim byd fydd i fod i'n gwarchod am y chwarter canrif nesa'/tan bydd yr iaith wedi marw.

Arhosai'r trên yno am ryw chwarter awr.

Mae'r Cyngor yn falch bod cyfradd cynulleidfa Cymru o ran y gwasanaethau a ddarperir gan y BBC wedi cynyddu i 7.2 yn ail chwarter 1999, ac wedi parhau ar 7.0 ar gyfer gweddill y flwyddyn, yn uwch na chyfartaledd y DG.

Ganrif a chwarter yn ddiweddarach, fe fu'r byd yn byw trwy amser mwy rhyfeddol fyth.

Wedi'r ffilmiau bu cyfle iddo drafod yn Chapter eu hunion grefft, am gwta dri chwarter awr pryd, y nododd fel dawn sylfaenol gwneuthurwr rhaglenni y grefft o gyfuno'r gallu i ddweud stori a'r gallu i dynnu llun - dau beth sy'n gynhenid i ni'r Cymry, yn ôl Gwyn Erfyl.

Bu'n rhaid aros tri chwarter awr tra bo'r swyddogion yn galw am gymorth o blith aelodau staffiau'r swyddfeydd.

Miloedd yn streicio am chwarter awr i ddangos eu cefnogaeth i'r gweithwyr ambiwlans.

Ond o ddifri, o fod wedi cael rhyw dywedwyd y byddai rhedwr yn cyrraedd diwedd y farathon gryn chwarter awr yn gynt na phe byddai wedi mynd yn syth i gysgu.

Er gwrthwynebiadau gwleidyddol (ac yn aml, ansicrwydd gwyddonol), yn ystod y chwarter canrif ddiwethaf, trawsnewidiwyd ein hamgyffred o'n dibyniaeth ar yr amgylchedd - tyfodd ymwybyddiaeth newydd ac, yn araf, blaenoriaethau newydd.

Hyn, i raddau, sy'n esbonio'r ymchwil brysur am ffynonellau dylanwadau posibl yn chwarter cyntaf y ganrif hon.