Llyfrgell Home Page Contents

Llyfrgell Owen Phrasebank

golwg

golwg

Roedd y capten llong yn yr ail gerbyd a ddaeth i'r golwg.

Yna yn slei bach, pan na fyddai neb yn edrach, byddai'r fuwch yn bwrw'i llo a hwnnw'n marw trwy rhyw amryfusedd am nad oedd neb yno i gadw golwg arno fo!

Wrth ddefnyddio'r fath eiriau tueddid i ddibrisio'r ymdrech a wnaed ym Mhwllheli, er, o wybod pwy oedd y golygydd, derbyniaf nad dyna oedd mewn golwg.

'Yr holl ffordd o Drefynwy i Dyddewi, meddiannwyd y cwbl o'r wlad a oedd o unrhyw werth yn eu golwg gan estroniaid o waed ac iaith, ac ni adawyd i hen frodorion y tir ddim ond bryniau llwm a choedwigoedd diarffordd.

Harri oedd yr unig un o'r bobl gyffredin ymhlith y cwmni, ac yn ôl pob golwg ganddo ef yr oedd yr anifail gorau, a llongyfarchwyd ef gan amryw o'r crachfoneddigion.

Aeth y cwmni i mewn o'n golwg, a throisom ninnau ein tri a mynd i lawr i'r neuadd.

Toc byddai'n dod a'i wynt yn ei ddwrn a golwg wyllt arno.

Parhewch i gadw golwg ar eich cynnydd a pheidiwch ag anghofio cyfeirio at y manylion cynnar yn eich cofnodion.

Gyda golwg ar sicrhau rheolaeth effeithiol ar y treuliau pasiwyd yn unfrydol nad oedd neb i ymgymryd ag unrhyw agwedd ar y gwaith ariannol heb ganiatâd y Pwyllgor Cyllid.

Er enghraifft, gwelir llawer o graig noeth yn y golwg, ac y mae'r llethrau i gyd yn reit serth.

Yna safodd am eiliad â golwg feddylgar ar ei wyneb cyn troi yn ei ôl, agor drws y parlwr, rhoi'r golau ymlaen a chamu i'r ystafell.

Daw'r daith i ben gyda golwg ar natur ac ecoleg arfordirol glannau'r Fenai a'r olygfa wych a geir oddi yno tua'r tir mawr.

Eisteddasom ar gerrig oedd bron o'r golwg dan orchudd o fwsog a chen llwyd wyrdd ac oren a bonion clustog Fair yn argoeli gwledd o liw yn yr haf.

Mae'r 'conau'yn sensitif i liw ac i olau llachar, a'r 'rhodenni' sy'n gweld pethau llai disglair ac sy'n rhoi golwg inni gyda'r nos.

Nid fod ots ganddo i bob golwg.

Daeth Modryb i'w chwfwr ar ben y landin, a golwg fel dynes wyllt o'r coed arni.

Gelwais gyda'i ferch a gadwai lythyrdy Pensarn a chefais gyfle i fwrw golwg dros ei lyfrgell a phrynu'r hyn a ddymunwn.

Gallasai o leiaf fod wedi bod o gryn help wrth fwrw golwg dros waith William Morgan.

Dywedir bod boneddiges yn byw yn yr ardal ar y pryd, a oedd yn dra gelyniaethus tuag at bobl y capel, neu 'y pengryniaid' fel y'i gelwid hwynt, ac iddi godi ffermdy Groes Gwta rhwng y Capel a'r ffordd fawr er mwyn ei guddio o'r golwg wrth fynd a dyfod ar ei theithiau.

Wedyn, fel petai'n dod yn ôl i fyd pobl, cododd o'i blyg a dweud, 'Ia, wel, gadwch i mi ca'l golwg arnoch chi, Musus Williams.' Ac allan â'r stethosgop!

Gan ei bod yn berfedd nos neu yn oriau mân y bore, ni wyddwn yn iawn beth i'w wneud â'r jar te, roedd golwg mor wael arno, ond o ran parch fe gedwais gwmpeini i'r trwyth.

Yna dechreuodd sgwrio llawr y gegin a golwg gynhyrfus iawn arno.

Mae rhywun tebyg yn dod i'r golwg byth a hefyd yn ein hanes a'n chwedloniaeth, Myrddin, Gwydion, Dr John Dee, Y Dyn Hysbys, David Lloyd George.

Fe a i draw i'r plas i weld oes yno lythyr." Cododd a golwg flin ar ei wyneb.

Roedd golwg brudd ar ei wyneb.

nid cynt eu bod wedi taflu pob un ei frigyn i 'r dŵr ^ r nag y cipid hwy ymaith o 'u golwg golwg mae eisiau rhai mwy, ebe gethin gethin rhai trymach, mewn dŵr ^ r fel hyn.

Er rhyddhad iddo gwelodd ddau ben yn dod i'r golwg yn y trochion dŵr o gwmpas gweddillion yr hofrennydd.

Ond bu rhaid iddo gyfaddef wrtho'i hun, yn anewyllysgar ddigon, fod golwg eithaf difater ar bawb - hyd yn oed y plant - a oedd yn y cerbyd hir, a'i galon ef yn carlamu gan gyffro eiddgar: a pharhau i guro'n gyflym a wnai pan gyrhaeddodd Paddington.

Gyda golwg ar y tair stori a leolir ym Morgannwg, straeon am gyfnod y Streic Fawr yng nghanol y dauddegau ydynt; ac yn un ohonynt, sef yn 'Gorymdaith,' teflir cip yn ôl ar y cyfnod yng nghanol y bedwaredd ganrif ar bymtheg pan ddaethai hen dadcu a hen famgu Bronwen i'r cymoedd am y tro cyntaf, 'wedi teithio mewn cert o Sir Gaerfyrddin.' Un o ferched Arfon oedd Kate Roberts wrth gwrs - ni chaiff neb anghofio mai yno y'i maged: Arfon (fel y gwelsom) oedd y magned a'i tynnai hyd yn oed ar ei gwely angau - a chan mor gysa/ ct a thriw y portreada hi fywyd y werin-bobl a drigai yno, ei llenyddiaeth hi yw'r nesaf peth at hanes cymdeithasol bro'r chwareli a luniwyd erioed.

Os deuai bwthyn anghysbell i'r golwg a hen wraig, neu gwr a gwraig oedrannus yn byw ynddo, fe fyddem yn canu tu allan a symud ymlaen heb aros am ateb.

'Roedd yn ddyn prysur iawn, yn ôl pob golwg.

Mi oedd Golwg yn iawn ar un mater - mi ydan ni'n cael ein hynysu.

Ddydd Gwener diwetha', fe aeth tri o ohebwyr Golwg i mewn i dri ysbyty mewn gwahanol rannau o Gymru a cheisio cyrraedd wardiau'r babanod.

Roeddynt erbyn hyn wedi colli golwg ar gyfarfod y Nant y noson gynt, ac fel roedd Ysbryd Duw wedi bod yno yn codi dynion o'r newydd i afael yng nghyrn yr aradr.

dyna hi o'r golwg ...

Wrth droi cornel o'r llwybr daw'r pen pellaf, o'r penrhyn i'r golwg, golygfa syfrdanol.

Ond wedi cyrraedd, nid oedd neb yn y golwg a'r bwthyn hefyd yn wag.

Roeddent yn atgof poenus am y Forfudd ifanc, yn dannod iddi oruchafiaeth amser, yn dannod iddi dreigl y blynyddoedd, a hithau, yn ôl pob golwg, wedi parhau mor eisteddol wrth ei thro%ell erioed.

NODIADAU DYN DWAD - 'Ryff-geid' Golwg i fro'r Steddfod

Daeth Cwm Rhondda o'r golwg a'r ddau fynydd cyntaf i mi gofio eu gwld erioed, sef Penpych a Moel Cadwgan.

Ond wedi rhai munudau o dawedogrwydd a golwg anesmwyth ar y ddau, ceisiodd Dilys ymesgusodi am ei hymarweddiad.

Fi sy'n ennill!' Ni thynnodd Llio ei golwg oddi ar ei hwyneb a synnodd wrth weld pa mor wyn a syth ledd ei dannedd.

Cael golwg ar fy nghartref am y ddwy flynedd nesaf - wel dyna sioc.

Ond does dim golwg o'r gadwyn yn nhy Twm Dafis, ac nid oedd hi arno pan ddaliwyd o.

Nid oedd golwg o'r hofrennydd.

Ni pheidiais erioed â chael golwg ar y bedol o fynyddoedd sy'n gefndir i'r cwmwd, a'r rheini'n sefydlog arhosol ar orwel fy mod i ba le bynnag yr awn.

Cerddodd yn araf tuag ataf "Pam na fasech chi'n dwad i eistedd efo mi yn y sedd flaen?" "'Roedd yn well gen i fod o'r golwg.

Mae'n rhaid bod golwg wedi dychryn ar fy wyneb, gan yr âi rhai o'r bechgyn yn fwy hy arnaf, a llawer yn gweiddi, "Roi di gweir i mi?" Yn sydyn, cododd un bachgen ei law, a thaflodd fy nghap oddi ar fy mhen.

Eto mae Golwg ymhell ar y blaen.

Cof gennyf o deithio droeon i Sir Fôn yn ystod y pedwardegau i wylio adar, ac uchafbwynt ymweliad berfedd gaeaf fyddai taro heibio Cors Cefni i gael golwg ar y Gwyddau Dalcenwen fyddai'n treulio rhan o'r gaeaf yno.

Mam hwnnw mewn côt croen dafad tu ôl i'r gwydr, yn syllu a rhythu wrth wylio'i bachgen bach gwyn hi'n nofio'n ofnus ar hyd a lled Pwll yr Ymerodraeth, a dau lamhidydd bach du'n nofio o'i amgylch ac ar 'i draws, er mwyn cadw golwg arno fe!

Parhaodd y rhaglen My Dog's Got No Nose i fwrw golwg ddychanol ar nodweddion a diwylliant Cymru, diolch i dîm talentog o awduron a pherfformwyr sy'n adeiladu ar eu llwyddiant gyda chyfleoedd teledu.

Ond doedd dim golwg o neb yn cerdded i lawr llwybr yr ardd.

'Mae hi wedi mynd y tu ôl i'r cwmwl mawr yna,' atebodd Carol, gan ychwanegu'n galonogol, 'efallai y daw hi'n ôl i'r golwg yn y munud.'

Yma y peth a ddaw i'r golwg yw difri%o'r diwylliannau lleiafrif trwy eu hanwybyddu.

Roedd e'n dyfalu beth yr oedden nhw'n feddwl amdano am fod golwg trafferthus neu ofidus ar wynebau pob un.

Ffermwr i bob golwg ydoedd bellach ond nid oedd ffermio ond esgus dros guddio ei fusnes arall sef smyglo unrhyw beth y gallai roi ei ddwylo arno.

Dyna sydd ganddo yn y pennill trawiadol hwn o Golwg ar Deyrnas Crist:-

Yn naturiol, does dim modd bwrw golwg feirniadol o ddifri ar bum cyfrol wahanol iawn i'w gilydd o fewn cwpas erthygl fer: hwyrach, serch hynny, fod rhywfaint o bwrpas mewn croniclo bras- argraffiadau sy'n codi o ddarllen cynifer o stori%au gwahanol y naill ar ôl y llall o fewn ychydig ddyddiau, a'r cyfan ohonyn nhw, rhaid dweud, yn gynnyrch llenorion go iawn sy'n grefftwyr yn y maes ac sydd, o'r herwydd, yn gwybod beth y maen nhw'n ceisio'i wneud.

Dechreuai'r stori gyda golwg pell yn ei lygaid.

Yn eu golwg hwy 'roedd y Diwygiad yn gyfrifol am achosi rhwyg difrifol yn yr Eglwys Gatholig.

'Cau dy geg!' meddai'r broga wrth suddo o'r golwg.

Ac ar y gair fe ddaeth y lloer i'r golwg a thaenu'i phelydrau dros y bae.

Tua'r Nadolig, gan nodi'n fanwl y dydd o'r mis, wedi iddi nosi ac i'r sêr ddod i'r golwg, aeth i weirglodd Ty'n y Gilfach, gan ddwyn polyn gydag ef, a gosododd y polyn mewn llinell unionsyth â simnai y tŷ a rhyw seren sefydlog yn y gogledd.

Daw'r gwendidau gweinyddol i'r golwg yn ddigon amlwg yn yr enghreifftiau ym Mhwllheli a Nefyn sy'n profi sawl pwnc.

Yn y cyfamser, mae Ysgrifennydd Cyffredinol y Cenhedloedd Unedig, Kofi Annan, yn trefnu i gyfarfod y ddwy ochor ac yn gobeithio y gall llu rhyngwladol gadw golwg ar y sefyllfa.

'Ddim, falle, y deg oedd gen i mewn golwg.

Trodd ei golwg i'm cyfeiriad a daeth ataf a gofyn yn Saesneg: 'Where are you bound for?' 'Scotland,' meddwn innau.

Rhaid i mi wneud fy ngorau glas i ddod i benderfyniad synhwyrol, ac i'r perwyl hwnnw, da o beth fyddai bwrw golwg yn ôl a cheisio dadansoddi, mor wrthrychol ag y medraf, yr holl ddylanwadau a'm harweiniodd i'r fan hon.

Cadw golwg ar gynyrchiadau Newyddion a Materion Cyfoes y BBC fel y maent yn effeithio ar gynulleidfaoedd yng Nghymru.

Edrychodd i fyny'r stryd ond doedd dim golwg o'r car.

Buom yn aros yma am amser, heb yn wir fod yna unrhyw reswm amlwg dros hyn, oni bai bod y milwyr ar y ffin yn disgwyl i ragor o geir ddod i'r golwg.

Golwg wahanol ar Gymru'r unfed ganrif ar bymtheg a gawn yn Dyddiadur Mari Gwyn Rhiannon Davies Jones sy'n seiliedig ar fywyd Robert Gwyn y ffoadur Catholig yn oes Elizabeth, ac y mae Bobi Jones yntau'n ymdrin ag argyhoeddiad crefyddol ysol Richard Gwyn y merthyr Catholig yn Gwed Gwyn yn Barn.

Ond roedd y chwilen ddr wedi cael llond ei fol ar fod yn atebol i rai islaw ei sylw; er bod y rhain yn ôl pob golwg yn ddigon pwysig i gael mynediad i'r castell ac yntau ddim.

Mae'n werth bwrw golwg tros y pethau a fyddai'n pwyso ar wynt yr Ysgrifennydd newydd yn y blynyddoedd nesaf.

Golwg berifferol.

Nid oedd golwg am ei drowsus na'i esgidiau, na'i sgarff.

Roeddwn wedi gadael fy nghar yng Nghyffordd Llandudno, felly dyma fwrw golwg ar y darn hwnnw o'r hysbysfwrdd a oedd yn cyhoeddi amseroedd "Trenau i Gyffordd Llandudno'.

Mae'n debyg ei bod hi'n gweithio efo'r Kings o hyd, ond o leiaf 'roedd hi'n ddigon call i gadw o'r golwg.

Ac eto, yn ôl pob golwg, nid oes unrhyw anrhaith yn dod â ni at ein coed.

"Pam oedd golwg mor ofnadwy ar 'nhad, gyda'i jersi yn wlyb ac yn dyllau i gyd?

Fel y gŵr drwg ei hun." "Cychwyn i'r lle chwech wnaeth hi," meddai Mam, "ond welson ni ddim golwg ohoni wedyn.

Credir mai erydiad y môr yn ystod y tywydd drwg yn diweddar sy wedi dod âr asbestos i'r golwg.

Fel hyn, bydd ysgolion yn cadw at ofynion y gyfraith ond hefyd yn datblygu mewn modd cadarnhaol, gan 'ddod rownd' un gofyniad statudol arall eto nas lluniwyd gydag ardaloedd gwledig mewn golwg.

A'i nain wedyn, yr oedd honno yr un mor gyndyn i ollwng ei gafael, ac yn ôl pob golwg, hyd yn oed yn gwrthryfela yn ei henaint, yn codi ei llais gynnau, yn erbyn pwy tybed?

Nid oedd ganddynt ronyn o amynedd tuag at grefydd na'r Eglwys gan fod y naill beth fel y llall yn eu golwg hwy yn gwbl amherthnasol.

Doedd dim golwg o grwban y môr arall yn unlle.

Roedd y lle yn orlawn o Ffrancwyr a golwg ddigon amheus ar y rhan fwyaf ohonynt.

Yr oedd golwg lewyrchus ar Lundain a'r canolbarth a siroedd de-ddwyrain Lloegr tra oedd y drefedigaeth Gymreig yn llusgo byw dan amrywiaeth o enwau a'i galwai yn bopeth ond yn famwlad cenedl.

Awr arall o holi ac ateb, ac yn wahanol i'r Americanwr, dim golwg fod brys o gwbl ar y Rwsiad.

Ac mae modd ichi gael golwg ar y siart yn ei chyfanrwydd o bori yn nhudalen Mawredd Mawr ar y we.

Dylid cofio, wrth gwrs, inni ddefnyddio Golwg, Llafar Gwlad, Y Wawr, Fferm a Thyddyn, Cristion a Tafod y Ddraig er mwyn dosbarthu'r holiadur, a dylid cadw hyn mewn cof wrth ddehongli'r ffigurau.

Daeth yn amser i ni gael ein gollwng i fynd allan i chwarae, ac ofnwn gyfarfod yn yr iard â phlant yr ysgol heb athro yn y golwg.

Wrth iddi gyrraedd y ddesg, a oedd gerllaw'r drws, agorodd y drysau a daeth corff mawr, blêr ond hapus i'r golwg.

Mae pethau yn gwella lle mae Gwyl Dewi Sant mewn golwg.

Doedd dim golwg fod y brwdfrydedd am godi arian yn pylu.

Roedd golwg wyllt arni, ei gwallt yn flêr a'i llygaid yn gochion ac ôl crio mawr ar ei hwyneb.

Yn awr ac eilwaith taflem lygad i weld a oedd Gwep Babi o gwmpas ond nid oedd yn y golwg yn unman, er y gwyddem o brofiad nad oedd ymhell iawn ychwaith.

Breuddwyd cas, mae'n debyg.' Daeth golwg gythryblus i lygaid y ficer.

Yna brysiodd i'r howld ac i stafell y peiriannau, ond doedd dim golwg o'i gyfaill yn unlle.