Llyfrgell Home Page Contents

Llyfrgell Owen Phrasebank

nadolig

nadolig

Os mai gloddesta a gwario ydi'ch Nadolig chi, does 'na, a fydd 'na byth ronyn o wirionedd yn yr haeriad bod natur yn gallu dathlu hefyd.

Dilynodd y naill Nadolig ar ôl y llall heb ddim byd neilltuol i dynnu sylw ato.

Y Nadolig diwethaf a gefais i yng Nghymru oedd yn 1967.

Roedd pethau llawer pwysicach i'w gwneud yn ystod yr wythnosau yn arwain at y Nadolig na siarad â hen ddyn unig.

Aeth fy chwaer i fyw i Fethesda ar ôl priodi, a'r Nadolig cyntaf i ni fod hebddi cafodd Mam y ffliw neu rywbeth, bu'n wael iawn, a gorfu iddi aros yn ei gwely.

Bydd Simon Easterby, blaen-asgellwr Llanelli ac Iwerddon, allan o'r gêm tan tua'r Nadolig.

Dyna sydd yn ei galluogi nid yn unig i gynnal ansawdd ei ffrwythau ymhell ar ôl y Nadolig, ond hefyd i ddal ei gafael yn dynnach nac arfer arnynt.

A dyna'r celyn wedyn, arwydd o fywyd tragwyddol, sy'n cael ei ddefnyddio o hyd i addurno tai adeg y Nadolig.

Nid oedd y coed fythwyrdd i ddod i mewn i'r tŷ ar unrhyw gyfrif cyn Noswyl Nadolig, ac nid oedd neb i gael gwared ohonynt cyn Nos Ystwyll.

Cyhoeddwyd heddiw fod S4C wedi rhoi trwydded i Wasg Carreg Gwalch, Llanrwst, i gyhoeddi cyfrol newydd o'r clasur, Llyfr Mawr y Plant, ar gyfer Nadolig 1999.

Cynhaliwyd cinio Nadolig yn y Clwb a hefyd cafwyd noson o ddathlu, gydag adloniant wedi ei drefnu gan y Pwyllgor Merched.

Ar y llaw arall y mae John Major yn gwisgo wyneb fel twrci sydd wedi clywed bod y Nadolig ar y trothwy.

Milwyr y ddwy ochr yn cyfnewid anrhegion ac yn chwarae pêl-droed ar ddydd Nadolig.

Pan deimlodd yr ysfa i gael ci am y tro cyntaf, gofynnodd i Mam a Dad a gâi o gi bach fel anrheg pen-blwydd neu anrheg Nadolig, ond er crefu a chrefu, yr un oedd yr ateb bob tro.

Wedi'r cwbl, os ydi'r Beibl yn dweud bod 'Oen Duw' yn gallu gwneud 'hyd yn oed i'r gwynt a'r môr ufuddhau iddo', pwy ydan ni i feddwl mai dim ond ar gyfer dynol ryw y crewyd neges y Nadolig.perygl yn sbaen bob eynon tud.

Adroddai fy nhad amdano yn ymweld a chymydog adeg y Nadolig.

Dychwelwyd adref ychydig cyn y Nadolig Penderfynodd Edward a minnau mai'r peth gorau fyddai gwneud ei Nadolig yr un hapusaf a allem.

'Roedd dau arall o gyffiniau Abersoch yn ogystal a Chapten Williams yn aelodau o'r criw.Dyna reswm arall dros anhoffter fy Mam o'r mor.Diwrnod trip yr Ysgol Sul a dydd Nadolig oedd y ddau brif ddirwnod i ni pan oeddem yn blant.

Nos Sadwrn, Rhagfyr 23 ar S4C dangosir Nadolig y Paith. Rhaglen gan Teliesyn yn dangos sut y daeth aelodau gwahanol gorau gannoedd o filltiroedd oddi wrth ei gilydd yn y Wladfa Gymreig ym Mhatagonia ynghyd i ganu offeren go arbennig.

Ar y llaw arall, os ydych chi'n credu yng ngwyrth creu'r byd, yn credu bod Duw wedi rhoi ei unig blentyn yn rhodd i geisio achub dynoliaeth, a chredu bod y Nadolig, boed y dyddiad yn gywir ai peidio, yn gyfnod o glymu hyn, a'r byd a'i bethau yn glosiach at ei gilydd, yna nid peth gwirion ydi meddwl bod gan pawb a phopeth ar wyneb y ddaear ran yn yr ŵyl.

Yr oedd dau o blant eraill ar yr aelwyd erbyn y Nadolig nesaf a ddaw i'm cof, ac fel pob bore Nadolig lle mae plant bydd helynt a stŵr a llanastr yn dilyn ymweliad Siôn Corn.

Fel yn y byd llyfrau, mae hi'n rhatach ac yn haws marchnata o gwmpas y ddwy Eisteddfod yn yr ha', a'r Nadolig yn y gaea'.

Ond roedd hi'n anodd ofnadwy, gan nad oedden nhw erioed wedi bod yn eu tŷ eu hunain dros y Nadolig o'r blaen a doedd Carol erioed wedi gorfod prynu'r nwyddau Nadolig.

Dechreuodd Carol eu diddanu drwy ddweud wrthynt am ryw Nadolig pell yn ôl, pan oedd Anti Lynda'n fabi bach fel Iesu Grist yn y llyfr stori Nadolig.

Ond yr oedd wedi gwneud y Nadolig i'r ddau blentyn a charient bopeth iddo i'w fwyta.

Yr oedd o fewn ychydig nosweithiau i'r Nadolig.

Am ei bod mor agos at y Nadolig, roedd y caffi'n eithaf llawn.

“Fe fydd y gyfrol yn anrheg Nadolig delfrydol,” ychwanegodd.

Be mae Henry am wneud yn y ddwy neu dair gêm nesa fydd paratoi am Bencampwriaeth y Chwe Gwlad ar ôl Nadolig.

Roedd pedwar o'r gweddill wedi mynd i ffwrdd dros y Nadolig a'r flwyddyn newydd ac nid oedd gan y ddau arall, gweddw a oedd wedi torri pob cysylltiad â'r byd ers i'w gŵr farw bymtheng mlynedd ynghynt, a hen lanc nad oedd Vera ond wedi bod yn gweithio iddo er mis Awst y flwyddyn flaenorol, ffôn yn eu cartrefi.

Cyfeirio'r ydoedd at dydd Gwener y Nadolig, Sadwrn gwyl San Steffan, ac wedyn y Sul go-iawn oedd yn dilyn.

Ei hawydd hi i dreulio'r Nadolig efo'i theulu oedd achos y ffrae ond gwelai rŵan na allai fwynhau'r ŵyl heb ei gŵr.

Yndw, dwi'n grediniol bod rhywbeth o heddwch a thangnefedd y Nadolig rhywsut a rhywle yn treiddio i'r amgylchfyd ac i fyd natur yr adeg yma o'r flwyddyn.

Ar Ddydd Nadolig hefyd gwelwyd Simon Callow mewn fersiwn cartwn gwych o hanes eithriadol Cervantes Don Quixote, gyda'r actor Paul Bradley (o EastEnders gynt) fel Sancho Panza.

Tua'r Nadolig, gan nodi'n fanwl y dydd o'r mis, wedi iddi nosi ac i'r sêr ddod i'r golwg, aeth i weirglodd Ty'n y Gilfach, gan ddwyn polyn gydag ef, a gosododd y polyn mewn llinell unionsyth â simnai y tŷ a rhyw seren sefydlog yn y gogledd.

Coeden, a thwrci, a phwdin Nadolig, a sôs llygeirin a chnau a hufen.

Yn ogystal â dilyn Terry Waite wrth iddo geisio ennill rhyddid i rai o'r gwystlon Gorllewinol, roedden ni am geisio dangos sut oedd y Nadolig yn Beirut.

Er mai prin oedd y stori%au Nadolig hefyd, gan ein bod ni yng Ngorllewin Beirut yn yr ardal Foslemaidd, mi ddigwyddodd un peth a wnaeth imi deimlo'n freintiedig fy mod i yno.

Mae e siwr o fod yn gwybod pa fath o dîm mae e eisie ar gyfer y gêm yn erbyn Lloegr wedi'r Nadolig - ac yn erbyn De Affrica ymhen ychydig wythnose.

Unwaith eto, llwyddodd Hywel i gadw'r berthynas yn dawel am gyfnod hir ac yn y diwedd priododd ef a Stacey adeg Nadolig 1994.

Roedd rhai o'i phobl, er yn broffesiynol a deallus, yn esgeulus ar y gorau, ond gyda'r Nadolig a'i barti%on a'i gymdeithasu di-ben-draw i ddyblu a threblu'r gwaith, fe gymerai sawl wythnos iddi ddod i drefn eto.

Ceisiasom bopeth - twrci mawr a'r holl addurniadau a âi gydag ef, coeden Nadolig nobl a sacheidiau gan Siôn Corn.

Mwynhaodd pawb y Cinio Nadolig ym Mwyty Fronolau.

Rwy'n edrych ymlaen at wyliau yng Nghymru yn ystod y ddwy flynedd nesaf gan fy mod wedi addo Nadolig yng Nghymru i'r plant.

Cofia, saith o'r gloch nos Lun." Wrth sefyll am foment ar ben y lôn wedi dywedyd 'Nos dawch,' clywn fy nghyfaill Williams yn mwmian canu - "'Does unman yn debyg i gartref." Pan gyrhaeddais gyffiniau Siop y Sgwâr ar noson y cinio yr oedd yn amlwg fod ysbryd y Nadolig wedi meddiannu'r lle.

Yn y diwedd r'on i wedi datod y cwbl, a sylweddoli wrth dynnu'r peth oddi wrth ei gilydd mai hen ddoli glwt r'on i wedi ei cholli rhai wythnosau cyn y Nadolig oedd hi.

Mae'n ffasiynol iawn y dyddiau yma i gwyno bod y Nadolig yn cael ei ddathlu mewn ffordd sy'n llawer iawn rhy faterol, a bod gwir ystyr yr ŵyl wedi ei hen anghofio gan y rhan fwyaf ohonom ni.

Ym mrwydr Nadolig y sinemau, rhwng Grinch ar 102 Dalmatians, maen debyg mair cwn a ddylair Cymry eu cefnogi.

Fe ddaw cyn hir." "Ac er mwyn ceisio gwneud y Nadolig ychydig yn hapusach i bawb," roedd y Maer yn siarad eto, "rydw i wedi rhoi gorchymyn i holl blant ysgol y dref yma fynd o gwmpas i ganu carolau.

Hon fydd dy wythnos di - a ddim oherwydd ei bod yn Nadolig.

Fel "trefniant gwerinol" o offeren y Nadolig y disgrifiodd un aelod o'r côr ef i mi.

Ond roedd gŵyl y Nadolig yn nesa/ u a gan ei bod yn dymor o ewyllys da, penderfynodd y tafarnwr yn Plouvineg gynnal gwledd gan wahodd holl drigolion y plwyf yno i'w mwynhau eu hunain.

O leiaf, os oedd hi am gael gwyliau torcalonnus, fe fyddai'r bechgyn yn cael y Nadolig a addawyd iddynt.

Byddaf yn meddwl mai rhywbeth i blant ac i bobol y llethrau llithrig ydi eira ■ heb anghofio hefyd y bobol sy'n gwneud cardiau Nadolig ac almanaciau.

Roedd cynnal chwaraeon yn boblogaidd iawn ar fore Nadolig, yn arbennig rhyw fath o gêm pêl droed, taflu codwm ac yn y blaen.

"Fydd neb yn y dref yma yn cael Nadolig llawen ..." "Heblaw am Monsieur Leblanc a'i ffrindiau," torrodd Marie ar ei draws.

Cyn Nadolig derbyniais wahoddiad oddi wrth un o'r cwmni%au trin gwallt rhyngwladol i fynd i Dde Affrig drostyn nhw.

Darlledwyd y garol fore'r Nadolig ar Radio Cymru.

"Ond tydw i ddim yn cynnig sbarion i neb heno a hithau'n ddydd Nadolig fory.

Yr oedd yn Nadolig sobor o wlyb ac oer, pistyllai'r glaw trwy'r dydd ond nid oedd arwydd o'r hyn a fawr ofnir yma, sef eira.

Tyfodd pren o'r ffon a blodeuai adeg y Nadolig.

Fe fyddai Emyr wedi medru dweud wrth ei fam-yng-nghyfraith yn ddigon plaen, er yn gwrtais, eu bod nhw wedi ailystyried ac na fyddent wedi'r cwbl yn dod i dreulio'r Nadolig yn Nhyddyn Ucha' eleni.

Gadawodd Cassie Teg cyn Nadolig 1998 a rhedeg i ffwrdd at Mrs Mac.

O orfod hanes dathlu'r Nadolig a geir gan bob cymdeithas bron y tro yma.

Ychydig ddyddiau cyn y Nadolig diwethaf, anfonais lythyr i'r Wasg yn amddiffyn penodiad Mr Graham Hulse yn gadeirydd Awdurdod Iechyd Gwynedd.

Roedd yn galonogol clywed bod ail gyfres o'r cynhyrchiad annibynnol hwn ar gyfer BBC Cymru wedi cael ei chomisiynu'n gyflym, ac fe'i hailddarlledwyd hefyd dros gyfnod y Nadolig.

"Nadolig Llawen wir," meddai rhwng ei ddannedd.

Y cof nesaf yw fy mod wedi aros gartref yn y Gaiman ddydd Nadolig, efo Anti, tra'r oedd Mama wedi mynd i Drelew gyda'r plant lleiaf i basio'r W^yl efo Nain.

Hyd troad y ganrif hon ystyrid Dydd Calan fel diwrnod pwysicaf y tymor yng Nghymru, ond yn ystod y ganrif hon fe'i disodlwyd gan y Nadolig.

Erbyn heddiw mae yna elfen o'r paganaidd yn ogystal â'r Cristnogol yn rhan o'n ffordd ni o ddathlu'r Nadolig.

Nadolig Saithdeg wyth daeth nodyn i'r Plas - un swyddogol wedi'i ddanfon ar gefn ceffyl o Swyddfa'r Tollau ym Mhwllheli - i ddweud fod Capten Timothy ar hwylio o Ynys Rhode i'r Caribî, ar warthaf Comte d'Estaing a llynges Ffrainc.

Tymor o ewyllys da oedd hwn ond ar wahân i'r bobl a oedd yn gwneud arian trwy werthu pethau at y Nadolig, doedd neb yn edrych yn llawn o ysbryd y Nadolig o gwbl, a doedd e ddim yn gallu deall pam.

Roedded nhw wedi cael trafferth efo llygod y gaeaf cynt, a chawsai nythaid ohonynt wledd Nadolig flasus: degau o sanau gwlân.

A dyma Nadolig arall wedi mynd.

Byddai'r Torïaid yn cael gwared â gimics" y llywodraeth, fel arian tuag at danwydd y gaeaf, trwyddedau teledu am ddim a'r bonws Nadolig.

Bu gwasanaeth fore'r Nadolig yn Horeb pryd y cymerwyd rhan gan aelodau o'r Eglwysi Rhyddion.

Wrth i'r Nadolig agosa/ u byddem yn hwylio i berfformio Drama Nadolig.

Fel plant bob man arall caem ein Parti Nadolig a'n Trip Ysgol Sul.

Bu Cinio Nadolig Ysgol Llangelynnin yn bryd arbennig iawn ar hyd y blynyddoedd ac fe gaed pryd traddodiadol yn flynyddol.

Hyderai'r Cadeirydd y byddai mwy o aelodau'r Pwyllgor Rheoli yn medru dod i'r Cinio Nadolig nesaf er mwyn iddynt gyfarfod a'r Cynghorwyr.

Yr oeddan nhw yn priodoli prysurdeb eleni i'r ffaith fod yna fwy o alw nag a fu, y dyddiau hyn, am Nadolig Traddodiadol.

Telir am waith ar Ddydd Nadolig, Gwyl San Steffan a Dydd Calan ar gyfradd o ddwywaith y Tal Dyddiol neu chwarter ychwanegol o Dal Wythnosol a telir am waith ar ddyddiau gwyl cyhoeddus eraill ar gyfradd o un a hanner gwaith y Tal Dyddiol neu un a hanner gwaith chwarter y Tal Wythnosol.

Felly, pan sylweddolodd yn hwyr un noson iddo adael ei waled yn llawn o arian ar ben postyn llidiart buarth tyddyn anghysbell yng nghyffiniau Llynnoedd Teifi ar noson o eira ar drothwy'r Nadolig doedd ganddo fe ddim dewis.

Chwarae teg i Tomosć Wel dyma ni unwaith eto ar drothwy'r Nadolig, tymor ewyllys a newyddion da.

Mae'r Nadolig yma ganol haf a'r tywydd yn boeth iawn.

Roedd strydoedd y ddinas Ewropeaidd odidog hon yn orlawn ac yn byrlymu ysbryd y Nadolig.

Ac mae Bryn Terfel yn gobeithio y bydd ei record sengl gyntaf, gafodd ei rhyddhau gan Deutsche Grammophongan, ar frig y siartiau pop dros y Nadolig.

'Ryden ni wedi cymryd hoe ers y Nadolig i hel arian.

G■yr pawb am y Fari Lwyd adeg y Nadolig a'r Flwyddyn Newydd ond mewn traddodiadau ledled y byd sy'n gysylltiedig â Chalan Mai gwelwn benglogau a masgiau anifeiliaid o bob math.

Edwards a drefnai'r cystadleuthau Nadolig pe gwyddent fod cwmniaeth a chystadlu brwd yr ystafell ddraffts wedi mynd yn angof a'r drysau ynghau?

Roedd o wedi gwisgo'r jîns oedd yn cynnwys y nifer mwyaf o ddarnau a phwythau, yr esgidiau duon a brynodd efo'r arian a gafodd y Nadolig, a'r siaced ddenim oedd yn llawn bathodynnau wedi eu gwni%o a'u sticio arni â phinnau.

Maen debyg y dylai rhywun lawenhau yn y ffaith fod disgwyl i siopio Nadolig arlein fwy na dyblu eleni o gymharu âr llynedd.

Bethan Jones Parry sy'n bwrw golwg bersonol ar y Nadolig

Y diwedd fu i Ann bwdu, i 'Nhad roi'r ffidil yn y to, ac i bawb fynd i'w wely'n gynnar gan anghofio popeth am y Nadolig am y tro hwnnw.

Cynhaliwyd gwasanaeth Naw Llith a Charolau yn Eglwys y Plwyf ac yn Eglwys Crist o bobtu'r Nadolig.

Dwi wedi dathlu sawl Nadolig ym Methlehem ar hyd y blynyddoedd - cysgu allan ar Sgwâr y Preseb ac yn y blaen - heb wybod ei bod hi yno.'

Ymhell cyn fy ngeni i deuai bob blwyddyn â hosan Nadolig i bob plentyn yn yr ysgol, o'r lleiaf i'r mwyaf, ynghyd â ffrwythau a melysion.

Gyda phawb sy'n dod ar y penwythnos yn aros yng ngwesty pedair seren Jury's ynghanol Caerdydd bydd amser rhydd yn cael ei neilltuo ar gyfer mymryn o siopa Nadolig yn y brifddinas yn ystod yr ymweliad.

Dychwelodd y canwr opera rhyngwladol enwog, Bryn Terfel, i'w wreiddiau i roi anrheg Nadolig i'r gwylwyr yn Canrif o Gân lle canodd rai o ganeuon ei ieuenctid, gan gynnwys cerdd dant a fersiwn o Hen Feic Penny Farthing Fy Nhaid.

Go drapia na wnes ymholiadau manwl wrth y boi bach 'na mewn cyfnas oren oedd yn llafarganu ac yn ysgwyd clychau ynghanol y stryd fawr ddoe, neu ofyn i'r cwpwl ifanc yna geisiodd werthu cylchgrawn wrth y drws a oedd modd prynu cit dathlu'r Nadolig Amgen trwy'r post?